{"id":1205,"date":"2025-02-09T19:22:02","date_gmt":"2025-02-09T18:22:02","guid":{"rendered":"https:\/\/carreira.info\/blog\/?p=1205"},"modified":"2025-02-09T19:22:02","modified_gmt":"2025-02-09T18:22:02","slug":"axuntamento-constitucional-no-seculo-xix","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/carreira.info\/blog\/2025\/02\/09\/axuntamento-constitucional-no-seculo-xix\/","title":{"rendered":"Axuntamento Constitucional no s\u00e9culo XIX"},"content":{"rendered":"\n

Durante o per\u00edodo do Trienio Liberal<\/em>, tralo restablecemento da Constituci\u00f3n de C\u00e1diz, e segundo o seu artigo 310 que obrigaba a t\u00f3dalas poboaci\u00f3ns con m\u00e1is de 1000 almas a constitu\u00edrse en Axuntamento, o 7 de xullo do 1821 establ\u00e9cese oficialmente o Ayuntamiento Constitucional de Carreira, <\/em>encadrado no Partido Xudicial de Noia. Este concello s\u00f3 perdurou un curto per\u00edodo de tempo ata a reforma administrativa do ano 1835, a cal delimitou a nova organizaci\u00f3n pol\u00edtica vixente na actualidade.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

O primeiro intento de eliminaci\u00f3n dos municipios e se\u00f1or\u00edos xurisdiccionais do Antigo R\u00e9xime, xa foran expostos na Constituci\u00f3n do ano 1812, a primeira establecida nos territorios da Coroa Espa\u00f1ola, a cal a pesares de ser aceptada polo rei Fernando VII, este mesmo foi quen de derogala dous anos despois en favor do establecemento do Antigo R\u00e9xime que tanto quer\u00eda. Os Decretos do 23 de maio e 10 de xullo do 1812 sobre a formaci\u00f3n de Ayuntamientos Constitucionales<\/em> base\u00e1banse no artigo 312 da Carta Magna o cal expo\u00f1\u00eda: \u201cLos alcaldes, regidores y procuradores s\u00edndicos, se nombrar\u00e1n por elecci\u00f3n en los pueblos, cesando los regidores y dem\u00e1s que sirvan oficios perpetuos en los ayuntamientos, cualquiera que sea su t\u00edtulo y denominaci\u00f3n\u201d<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Na \u00e9poca dos axuntamentos constitucionais, no territorio do actual municipio de Ribeira chegaron a  existir catro, todos eles pertencentes \u00f3 Partido Xudicial de Noia, pertencente \u00e1 provincia de Santiago, e que eran os que aparecen no segunte cadro, que con motivo da quinta ou contribuci\u00f3n territorial e de consumos e que figuran nos documentos e repartimentos da por enton Deputaci\u00f3n \u00danica de Galicia daban estes datos:<\/p>\n\n\n\n

 <\/td>07\/07\/1821<\/td>13\/09\/1821<\/td>02\/10\/1821<\/td><\/tr>
Axuntamentos<\/td>Homes<\/td>Reais, Maraved\u00eds<\/td>Reais, Maraved\u00eds<\/td><\/tr>
Carreira<\/td>1<\/td>26321,01<\/td>3277,10<\/td><\/tr>
Olveira<\/td>2 1\/4<\/td>32181,32<\/td>7389,02<\/td><\/tr>
Palmeira<\/td>3\/4<\/td>7410,31<\/td>7124,00<\/td><\/tr>
Ribeira<\/td>3\/4<\/td>6089,29<\/td>6142,17<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Para comezos do ano 1822, cando Galicia se distrib\u00fae nas catro actuais provincias, a deputaci\u00f3n \u00fanica cede o paso \u00e1 Deputaci\u00f3n da Coru\u00f1a, a cal fai o repartimento de quintas en xu\u00f1o, e en decembro o reparto orzamentario de gastos e que figuran deste xeito:<\/p>\n\n\n\n

 <\/td>27\/06\/1822<\/td>10\/12\/1822<\/td><\/tr>
Axuntamentos<\/td>Homes<\/td>Reais, Maraved\u00eds<\/td><\/tr>
Carreira<\/td>5\/10<\/td>1902,02<\/td><\/tr>
Olveira<\/td>1<\/td>2511,18<\/td><\/tr>
Palmeira<\/td>3\/10<\/td>770,10<\/td><\/tr>
Ribeira<\/td>3\/10<\/td>754,11<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

A actividade do Concello de Carreira foi relativamente limitada debido \u00e1 s\u00faa brevidade, xa que a s\u00faa existencia efectiva durou s\u00f3 dous anos, entre xullo de 1821 e outubro de 1823. Ademais, a constante inestabilidade pol\u00edtica e os cambios de r\u00e9xime que atravesaba o pa\u00eds durante nese tempo dificultaron o seu desenvolvemento. En consecuencia, a funci\u00f3n principal do Concello consist\u00eda en tarefas administrativas b\u00e1sicas, como a recadaci\u00f3n de taxas e tributos, as\u00ed como o reclutamento de mozos en idade militar para asignalos \u00f3s diferentes ex\u00e9rcitos do Reino. Estas responsabilidades recordan \u00e1s funci\u00f3ns desempe\u00f1adas polos mordomos ped\u00e1neos durante o Antigo R\u00e9xime.<\/p>\n\n\n\n

O Ayuntamiento Constitucional de Carreira<\/em> estaba gobernado polos se\u00f1ores D. Miguel Bretal, quen ocupaba o cargo de primeiro rexedor e D. Manuel Prego como segundo. \u00c1mbolos dous, antes de asumir os seus cargos no concello, xa desempe\u00f1aran funci\u00f3ns como mordomos ped\u00e1neos. Durante este per\u00edodo, o concello de Carreira contaba cunha poboaci\u00f3n de 1421 habitantes, cun orzamento de 1902 Reais e unha contribuci\u00f3n econ\u00f3mica de 3277 Reais.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Parte dun libro parroquial de Carreira ca menci\u00f3n \u00f3s rexedores deste Axuntamento Constitucional.<\/p>\n\n\n\n

Finalmente, este ef\u00e9mero Concello de Carreira foi integrado no actual Concello de Ribeira o 22 de xu\u00f1o de 1836, no marco dunha restruturaci\u00f3n administrativa que tam\u00e9n afectou \u00f3s concellos veci\u00f1os de Olveira e Palmeira. A partires de ent\u00f3n, Carreira deixou de existir como entidade municipal independente quedando afastado da organizaci\u00f3n local, pero integr\u00e1ndose no novo municipio de Ribeira, que perdura na actualidade e que conforman as sete hist\u00f3ricas e antigas parroquias de Artes, Carreira, Corrubedo, Oleiros, Olveira, Palmeira e Ribeira, e as d\u00faas de nova creaci\u00f3n no s\u00e9culo XX, Agui\u00f1o e Casti\u00f1eiras.<\/p>\n\n\n\n

AYUNTAMIENTO DE STA. EUGENIA DA RIBEIRA<\/td><\/tr>
Parroquias que lo forman<\/td>N\u00famero de vecinos<\/td>N\u00famero de almas<\/td><\/tr>
San Juli\u00e1n de Artes<\/td>84<\/td>436<\/td><\/tr>
San Pelayo de Carreira<\/td>287<\/td>1421<\/td><\/tr>
Santa Mar\u00eda de Corrubedo<\/td>112<\/td>492<\/td><\/tr>
San Mart\u00edn de Oleiros<\/td>110<\/td>656<\/td><\/tr>
Santa Mar\u00eda de Olbeira<\/td>132<\/td>634<\/td><\/tr>
San Pedro de Palmeira<\/td>146<\/td>684<\/td><\/tr>
Santa Eugenia de Ribeira<\/td>423<\/td>1337<\/td><\/tr>
 TOTALES<\/td>1294<\/td>5660<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Diputaci\u00f3n Provincial de La Coru\u00f1a. Continuaci\u00f3n del arreglo de Ayuntamientos. Partido de Noya.<\/em> 22\/06\/1836.<\/p>\n\n\n\n

NOTA DO AUTOR: Hai que ter en consideraci\u00f3n que naquela \u00e9poca o n\u00famero de veci\u00f1os era diferente \u00f3 n\u00famero de almas, pois s\u00f3 estaban considerados como veci\u00f1os os cabezas de familia, e a media de habitantes difer\u00eda entre as diferentes poboaci\u00f3ns que \u00eda dende os 3,7 ata os 5,2, sendo a media estimada en 4,3 \u2013 4,4 para o conxunto do Concello de Ribeira.<\/p>\n\n\n\n