{"id":1640,"date":"2025-09-19T12:33:37","date_gmt":"2025-09-19T10:33:37","guid":{"rendered":"https:\/\/carreira.info\/blog\/?p=1640"},"modified":"2025-09-20T18:59:16","modified_gmt":"2025-09-20T16:59:16","slug":"d-manuel-de-acuna-y-malvar-e-iii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/carreira.info\/blog\/2025\/09\/19\/d-manuel-de-acuna-y-malvar-e-iii\/","title":{"rendered":"D. Manuel de Acu\u00f1a y Malvar (e III)"},"content":{"rendered":"\n<p>O que f\u00f3ra cura p\u00e1rroco de Carreira entre os anos 1789 e 1792, D. Manuel de Acu\u00f1a y Malvar, do cal xa se fixo referencia en diversos artigos deste blog, tivo unha vida intensa e destacada no \u00e1mbito eclesi\u00e1stico, pol\u00edtico e social durante a \u00e9poca comprendida entre finais do s\u00e9culo XVIII e a primeira metade do s\u00e9culo XIX. <\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Sen d\u00fabida, un dos exemplos m\u00e1is relevantes da s\u00faa traxectoria foi o ambicioso proxecto que decidiu emprender ao chegar a San Paio, unha iniciativa que, a\u00ednda hoxe, segue xerando amplo interese e debate.<\/p>\n\n\n\n<p>Cando o cura Malvar chegou \u00e1 parroquia, vi\u00f1a cargado de ideas novas e dunha fonda inquedanza por mellorar a vida dos seus fregueses. Non se conformaba co papel limitado dun simple pastor de almas: quer\u00eda transformar a realidade material da veci\u00f1anza, que malviv\u00eda cos escasos froitos que lograba arrincar das s\u00faas pequenas leiras. Foi ent\u00f3n cando concibeu un proxecto ambicioso, chamado a deixar unha fonda pegada na comarca durante moitas d\u00e9cadas.<\/p>\n\n\n\n<p>A s\u00faa visi\u00f3n era clara: exist\u00edan na contorna amplas extensi\u00f3ns de f\u00e9rtiles terras bald\u00edas, incultas e desaproveitadas, todas elas en mans privadas e improdutivas. Se esas terras pasaban a ser traballadas polos veci\u00f1os, o beneficio ser\u00eda com\u00fan, non s\u00f3 para Carreira, sen\u00f3n tam\u00e9n para as parroquias pr\u00f3ximas. Con esta idea no pensamento, ante o <em>Consejo de Castilla,<\/em> solicit\u00f3ulle \u00f3 Rei Carlos IV mediante unha Real C\u00e9dula, que se lle permitira facerse con aqueles espazos para logo repartilos entre quen estivera disposto a traballalos. As zonas solicitadas inclu\u00edan terras en Couso, Pep\u00edn, Agui\u00f1o, Coch\u00f3n, Perico, Paredes e tam\u00e9n a illa de S\u00e1lvora. Case todos eses terreos estaban en mans de D. Vicente Caama\u00f1o y Gayoso, <em>Se\u00f1or de Goyanes,<\/em> unha poderosa casa se\u00f1orial da \u00e9poca.<\/p>\n\n\n\n<p>Mais o so\u00f1o do cura viuse truncado por acontecementos que escapaban \u00f3 seu control. A invasi\u00f3n da pen\u00ednsula ib\u00e9rica polas tropas napole\u00f3nicas trouxo consigo unha situaci\u00f3n convulsa e perigosa. Foi ent\u00f3n cando Manuel Acu\u00f1a destacou como un dos grandes protagonistas da resistencia en Galicia. O seu papel excedeu con moito os l\u00edmites da parroquia: participou activamente na organizaci\u00f3n e direcci\u00f3n da loita contra o ex\u00e9rcito franc\u00e9s, alentando as xuntas locais e colaborando na mobilizaci\u00f3n popular. A s\u00faa figura converteuse nun s\u00edmbolo de firmeza e compromiso patri\u00f3tico, lembrado en toda Galicia como un dos homes que contribu\u00edron a manter a unidade e a dignidade fronte \u00f3 invasor. Pouco despois, por\u00e9n, foi chamado a maiores responsabilidades e trasladouse a Santiago, onde recibir\u00eda a dignidade de c\u00f3engo da Catedral. Al\u00ed, o cura Malvar viviu non poucas desavenencias cas xerarqu\u00edas eclesi\u00e1sticas, sobre todo polas s\u00faas ideas liberais, contrarias \u00e1s posici\u00f3ns conservadoras dos rexedores da Igrexa Compostel\u00e1.<\/p>\n\n\n\n<p>A s\u00faa ausencia deixou o proxecto sen direcci\u00f3n, e axi\u00f1a xurdiron os problemas. As familias m\u00e1is poderosas da parroquia tentaron apropiarse das mellores parcelas, en detrimento das familias humildes para quen foran pensadas. A disputa provocou fondas divisi\u00f3ns entre os veci\u00f1os e desembocou nunha aut\u00e9ntica guerra interna: sabotaxes, rompementos de valados, queimas de alboios, denuncias, encarceramentos\u2026 Aquel que nacera como un plan para a uni\u00f3n e o progreso acabou convert\u00e9ndose nun motivo de rencor e enfrontamento.<\/p>\n\n\n\n<p>A historia, por\u00e9n, non rematou a\u00ed. Pasados os anos de maior conflitividade, o proxecto foi recuperado por iniciativa do propio Manuel Acu\u00f1a, xa cunha posici\u00f3n distinta na Igrexa, mais mantendo o mesmo esp\u00edrito reformador. O preito mant\u00edvose vivo durante d\u00e9cadas, estend\u00e9ndose mesmo m\u00e1is al\u00e1 da s\u00faa morte. Foron os seus herdeiros quen tiveron que asumir a pesada carga de continuar co proceso, buscando unha soluci\u00f3n definitiva a un conflito que se prolongou no tempo e que deixou unha fonda pegada na memoria da parroquia.<\/p>\n\n\n\n<p>As\u00ed, o chamado \u201c<em>proxecto do cura Malvar<\/em>\u201d converteuse nun episodio singular da nosa historia: a historia dun home que, dende a s\u00faa pequena e humilde parroquia galega, so\u00f1ou con transformar a sociedade do seu tempo; dun patriota que xogou un papel protagonista na loita de toda Galicia contra o invasor franc\u00e9s; e dun proxecto que, lonxe de culminar como fora concibido, acabou deixando nas mans menos indicadas todos aqueles terreos que foran solicitados \u00f3 Rei para o aproveitamento dos fregueses, sen que finalmente chegase a cumprirse o seu prop\u00f3sito orixinal. Mais, como xa dixemos anteriormente, esa \u00e9 outra historia&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O que f\u00f3ra cura p\u00e1rroco de Carreira entre os anos 1789 e 1792, D. Manuel de Acu\u00f1a y Malvar, do cal xa se fixo referencia en diversos artigos deste blog, tivo unha vida intensa e destacada no \u00e1mbito eclesi\u00e1stico, pol\u00edtico e social durante a \u00e9poca comprendida entre finais do s\u00e9culo XVIII e a primeira metade&#8230; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/carreira.info\/blog\/2025\/09\/19\/d-manuel-de-acuna-y-malvar-e-iii\/#more-1640\">Seguir lendo &rarr;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1706,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11,9,12],"tags":[],"class_list":["post-1640","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-persoeiros","category-relixion","clear"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1640","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1640"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1640\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1707,"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1640\/revisions\/1707"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1706"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1640"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1640"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/carreira.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1640"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}