Un conflito económico do ano 1824

O 24 de maio do 1824, José Benito Álvarez, veciño de San Paio de Carreira, comparecía ante escribán na vila da Pobra do Caramiñal para outorgar un poder notarial co que defenderse dunha reclamación económica que se remontaba a máis de vinte anos atrás.

O conflito tiña a súa orixe nunha operación de compravenda realizada entre D. Manuel Coello de Torrente, veciño de Boiro, e D. Manuel de Acuña y Malvar, dignidade da Igrexa de Santiago. Ao parecer, Coello non cumprira a obriga de investir o diñeiro obtido na venda en bens que garantiran legalmente a operación, polo que se ordenou xudicialmente o embargo das súas rendas.

José Benito Álvarez foi nomeado responsable de recadar e administrar eses ingresos. Segundo declara no documento, entregou 3.000 reais ó comisionado xudicial encargado do procedemento e, posteriormente, outros 2.845 reais e 16 marabedís ó propio Coello. Porén, transcorridos máis de vinte anos, Coello volvía reclamarlle os 3.000 reais que Álvarez aseguraba ter entregado. Considerando que cumprira cas obrigas do seu cargo, o veciño de Carreira decidiu recorrer a varios procuradores do xulgado de Noia para que defendesen os seus intereses e solicitasen que a xustiza aclarase o destino daquela cantidade.

O documento permite coñecer un episodio da actividade económica e xudicial da comarca a comezos do século XIX, no que unha reclamación de diñeiro se prolongou durante décadas. A operación que deu orixe ó conflito estaba relacionada ca venda da finca de La Soledad, situada entre as parroquias de Artes e Carreira, unha propiedade cuxa adquisición por D. Manuel de Acuña y Malvar presenta outras particularidades históricas que merecen un estudo á parte.

José Benito Álvarez, ademais da súa intervención neste asunto, estivo moi vinculado á actividade económica da zona e foi un dos propietarios dos primeiros almacéns de salgadura da praia do Castro de Castiñeiras, anteriores á chegada dos fomentadores cataláns.

A praia do Castro, en Castiñeiras, nunha imaxe do ano 1968 onde se aprecia en primeiro termo a vella fábrica de conservas de Francisco Barreras, a día de hoxe desaparecida case que por completo, e pola parte da esquerda, restos dos vellos almacéns de salgadura, os cales quedaron soterrados logo das respectivas obras que ali se acometeron nestes últimos anos.


TRANSCRICIÓN DO DOCUMENTO

En la villa del Caramiñal a veinte y quatro de Mayo de mil ochocientos veinte y quatro: ante mi escribano y testigos Dn. Jose Benito Alvarez, vecino de San Pelayo de Carreira dixo: Que Dn. Manuel Coello de Santa Eulalia de Boiro, recibió de Dn. Manuel Acuña dignidad de la Santa Yglesia de Santiago, miles de reales por la venta que le hizo del sitio nombrado Soledad, limítrofe de las Parroquias de Artes y Carreira, con obligación de emplear en bienes libres todo o parte de aquella cantidad para que sirviesen de saneamiento en todo evento de la citada enagenación, a consecuencia de la Real Cedula obtenida para celebrarla:

Que mediante dicho Coello no habrá echo el empleo, por el Acuña se pidió en el Juzgado de Noya el embargo de sus rentas y tubo efecto por l comisionado D. Carlos Queiruga y Ordoñez nombrando al otorgante por ecaudador y administrador de ellas, de cuyo encargo rindió cuenta al mismo Queiruga y le entregó tres mil reales, y posterior al Coello dos mil ochocientos quarenta y cinco y diez y seis maravedíes alcanze total que le había resultado: Y que persuadido el otorgante haver cumplido con la solvencia de un encargo, respecto con mandatos expresos de aquella justicio, no solo tubo la administración, sino que se le estrechó a la cuenta y apronte de dicho total alcance, se halla con la novedad después de mas de veinte años, que el Coello le repite en aquella audiencia los tres mil reales que el Don Carlos Queiruga llevó a su poder para el objeto de su comisión, y de que está pronto a responder, y por todo ello, y que la Justicia de Noya, es a quien compete proveer sobre la lexitima existencia y destino de los tres mil reales.

En tanto Coello haga ver el empleo de lo suficiente al saneamiento de la recaudada renta: otorga y confiere su poder cumplido el que se tiene y tan restante como legalmente se requiera, a Dn Agustin Paseiro, Dn Francisco Sarmiento y Dn francisco Barreiro, procuradores de numero en el mencionado Juzgado de Noya, a cada uno y cualquiera de ellos y xxxx, para que representando su persona derechos y acciones, soliciten el Deposito de los tres mil reales, y de echo que determine la Justicia sobre la pretensión de Coello con atención a lo que aquí expreso, y al mismo tiempo practiquen todas las agencias y diligencias judiciales y extra judiciales que convengan: que el poder que para todo ello incidente y dependiente se requiera, el mismo les confiera, amplio sin limitación con libre franca y general admon. Relevaron, facultad se substituirlo, y todas las mas clausulas y firmezas conducientes, aprobación, oblgacion, poderío, sumisión y renunciación de las Leyes de su favor, con la que prohive a la general.

Asi lo otorga y firma de que son testigos Dn Gabriel Alvarez, Dn Miguel y Dn Ildefonso Martinez, vecinos de esta villa, y yo escribano de todo ello y conocimiento de los contenidos doy fe= Joseph Benito Alvarez Pasó Antemi Alonso Martínez, En esta fecha le di, copia sello 3º.

Fontes:

– Arquivo Histórico Universitario. Santiago de Compostela. Protocolos de Noia, nº 2978. Anos 1821 – 1824.

– Imaxe praia: José Crujeiras. Carreira. Ano 1968.

Comentarios pechados

Basado en WordPress traducido por egalego.com | Tema: Baskerville 2 por Anders Noren

Subir ↑